Overdrachtsbelasting in 2026: hoeveel betaal je en wanneer krijg je vrijstelling?

Makelaardij

Overdrachtsbelasting in 2026: hoeveel betaal je en wanneer krijg je vrijstelling?

2 september 2026

Overdrachtsbelasting in 2026: hoeveel betaal je en wanneer krijg je vrijstelling?

Koop je een woning? Dan krijg je bijna altijd te maken met overdrachtsbelasting. Dit is een belasting die je betaalt wanneer een bestaande woning of ander vastgoed van eigenaar wisselt. Hoeveel je betaalt hangt af van jouw situatie. Koop je een huis om zelf in te wonen, ben je starter of koop je een tweede woning? Dan gelden verschillende tarieven en regels.  

In dit artikel lees je wat overdrachtsbelasting is, hoeveel je betaalt in 2026, wanneer je gebruik kunt maken van de startersvrijstelling en welke uitzonderingen er zijn. 

Wat is overdrachtsbelasting?

Overdrachtsbelasting is een belasting die je betaalt bij de aankoop van bestaand vastgoed, zoals een woning, appartement of bedrijfspand. De notaris zorgt er meestal voor dat de belasting wordt afgedragen aan de Belastingdienst. Je hoeft dit dus niet zelf te regelen.  

Koop je een nieuwbouwwoning? Dan betaal je meestal geen overdrachtsbelasting. In plaats daarvan betaal je btw, die vaak al in de koopprijs is verwerkt.  

Hoeveel overdrachtsbelasting betaal je in 2026?

Sinds 2026 gelden drie verschillende tarieven. 

  1. Je koopt een woning waarin je zelf gaat wonen | 2% tarief
  2. Je voldoet aan de voorwaarden voor de startersvrijstelling | 0% tarief
  3. Je koopt een woning waarin je niet zelf gaat wonen (bijvoorbeeld voor verhuur of als vakantiewoning) | 8% tarief
  4. Overig vastgoed, zoals bedrijfspanden of bouwgrond | 10,4% tarief

Of je in aanmerking komt voor het lage tarief van 2%, hangt af van het hoofdverblijfcriterium. Je moet de woning zelf duurzaam gaan bewonen.  

Wanneer betaal je 2% overdrachtsbelasting?

Het tarief van 2% geldt wanneer je een bestaande woning koopt die je zelf als hoofdverblijf gaat gebruiken. Denk bijvoorbeeld aan: 

  • een koopwoning waarin je gaat wonen;  
  • een appartement voor eigen bewoning;  
  • een woning die je koopt na verkoop van je vorige huis.  

Hiervoor moet je bij de notaris verklaren dat je de woning daadwerkelijk zelf gaat bewonen.  

Wanneer hoef je geen overdrachtsbelasting te betalen?

Ben je tussen de 18 en 35 jaar? Dan kun je mogelijk gebruikmaken van de startersvrijstelling. Hierdoor betaal je geen overdrachtsbelasting. Je moet hiervoor aan de volgende voorwaarden voldoen: 

  • je bent minimaal 18 en jonger dan 35 jaar op het moment van de overdracht;  
  • je koopt een woning;  
  • je gaat er zelf wonen;  
  • je hebt de startersvrijstelling niet eerder gebruikt;  
  • de woning heeft een waarde van maximaal €555.000 (2026).  

Let op: ligt de woningwaarde boven deze grens? Dan vervalt de vrijstelling volledig. Je betaalt dan het reguliere tarief van 2% als je de woning zelf gaat bewonen.  

Hoe wordt de overdrachtsbelasting berekend?

De overdrachtsbelasting wordt berekend over de hoogste waarde van de koopprijs en de marktwaarde van de woning.  

Voorbeeld 1
Je koopt een woning voor € 400.000 en gaat er zelf wonen. Overdrachtsbelasting:
€400.000 × 2% = €8.000 

Voorbeeld 2
Je bent 29 jaar, koopt je eerste woning van € 375.000 en voldoet aan alle voorwaarden voor de startersvrijstelling. Overdrachtsbelasting: €0 

Voorbeeld 3
Je koopt een tweede woning van €450.000 als belegging. Overdrachtsbelasting: €450.000 × 8% = €36.000.  

Betaal je overdrachtsbelasting als je samen een woning koopt?

Ja, maar de regels worden per koper bekeken. Stel dat één koper 33 jaar is en aan alle voorwaarden voor de startersvrijstelling voldoet, terwijl de andere koper 38 jaar is. Dan betaalt de jongste koper geen overdrachtsbelasting over zijn of haar aandeel. De oudste koper betaalt over het eigen aandeel wel 2%, mits de woning als hoofdverblijf wordt gebruikt.  

Zijn er uitzonderingen?

Ja. In sommige situaties betaal je geen of minder overdrachtsbelasting, bijvoorbeeld bij: 

  • een verdeling na een echtscheiding;  
  • bepaalde erfenissen;  
  • sommige bedrijfsoverdrachten;  
  • specifieke vrijstellingen die in de wet zijn opgenomen.  

Of een vrijstelling voor jou geldt, hangt af van je persoonlijke situatie. De notaris of hypotheekadviseur kan je hierover informeren. 

Overdrachtsbelasting hoort bij de kosten koper

Koop je een bestaande woning kosten koper (k.k.)? Dan is overdrachtsbelasting één van de grootste bijkomende kosten. Daarnaast betaal je vaak ook voor onder andere de notariskosten, hypotheekadvies, taxatie, een bouwkundige keuring en eventuele NHG-kosten.  

Het is verstandig om deze kosten vooraf mee te nemen in je financiële planning. Ze kunnen meestal niet worden meegefinancierd in je hypotheek.  

Weten wat de overdrachtsbelasting voor jou betekent?

Neem dan contact op met een adviseur van Alpina.

Meer relevante artikelen

1/19